فرآیند شكل‌گیری مدل تعادل خواندن از دیدگاه بیكر 21


دانلود پایان نامه

فرآیند شكل‌گیری مدل تعادل خواندن از دیدگاه بیكر

 دانلود رایگان پایان نامه روانشناسی – اثرات درمان نوروسایكولوژی در كارآمدی خواندن دانش‌آموزان مبتلا به نارسا خوانی تحولی قسمت

مدل تعادل خواندن نخستین بار 30 سال پیش مطرح گردید، زمانی كه تحقیقات نوروسایكولوژی روی برتری جانبی كاركرد نیمكره‌های مغزی متمركز بود. در آن زمان نظریه موجود در مورد كاركرد نیمكره‌های مغزی این بود كه زبان گفتاری و نوشتاری توسط نیمكره چپ كنترل می‌شود و ادراك دیداری ـ فضایی توسط نیمكره راست كنترل می‌شود. اما بزودی آشكار گردید كه قواعد زبان گفتاری به جای نیمكره چپ، توسط  نیمكره راست پردازش می گردد. (بیكر و رابرتسون، 2002).

پاره‌ای از مولفان از جمله گلدبرگ و كاستا[1] (1981) اظهار نمودند كه اطلاعات جدید از طریق نیمكره راست و اطلاعات آشنا از طریق نیمكره چپ پردازش می‌شود. رارك[2] (1982) اظهار نمود كه نیمكره راست در شناسایی شكل حروف و كلمه نقش دارد. سرانجام، وقتی كه شناسایی حروف الفبا به صورت خودكار گردید (فرایز، 1963)، این كنشها از طریق نیمكره چپ صورت می‌گیرد و منجر به سیالی در خواندن می‌گردد (بنتین[3]، 1981، سیلوربرگ[4]، بنتین، گزیل[5]، آبلر و آلبرت[6]، 1979، به نقل از رابرتسون، 2000).

به اعتقاد بیكر (2002، 1992) خواندن مقدماتی مستلزم تحلیل ادراكی از شكل و جهت حروف و كلمات می‌باشد. این تحلیل ادراكی توسط نیمكره راست صورت می‌گیرد. مثلاً كودكی كه در كلاس اول مقطع ابتدایی مشغول به تحصیل است، با تعداد زیادی از اشكال حروف مواجه می‌شود كه تابع قانون پایداری شیئی نیستند. منظور از پایداری شیئی این است كه اشیاء و اشكال به طورمستقل از موقعیت فضایی آنها، معانی خود را حفظ می‌كنند. اگر فنجانی را 180 درجه بچرخانیم، هنوز یك فنجان است. اگر حرف d  را 180 درجه بچرخانیم، حرف p بدست می‌آید. در تعداد زیادی ازحروف دیگر نیز تغییرات معنایی مشابهی دیده می‌شود(t,f,b,y,w,m,u,n) . ولی خواننده تازه‌كار، با مشكلات بیشتری نیز مواجه است. اگر یك فنجان از جنس خاك رس درست شده باشد و ما شكل آن را تغییر دهیم، ممكن است یك شی متفاوت بدست آید(مثلا یك كلاه یا نعلبكی). ولی تغییر شكل حرف d به D ، توسط تغییر معنایی آن بوجود نمی‌آید. ولی جابجا كردن توالی حروف در یك كلمه، معنی آن كلمه را تغییر می‌دهد(amen, mane, name, mean) . ولی MEAN, mean حتی Mean همه یك معنی دارند. در رابطه با مفهوم یك جمله، ترتیب قرار گرفتن كلمات از چپ به راست نیز مهم است: He is at heme. (او در خانه است)، is he at home?  (آیا او در خانه است)، At home he is (در خانه او است)، تحلیل این ویژگی‌های ادراكی و جهت‌یابی متن، عمدتاً پردازش نیمكره راست را تحریك می‌كند. بنابراین، در ابتدا تعادل كنترل نیمكره ها در خواندن، به طرف راست متمایل می‌شود. یعنی در خواندن مقدماتی، تعادل كنترل خواندن به طرف نیمكره راست و در مراحل پیشرفته، تعادل كنترل خواندن به طرف نیمكره چپ متمایل می‌شود، اگر این فرضیه صحت داشته باشد، باید در فرآیند یادگیری خواندن، یك جابجایی از نیمكره راست به نیمكره چپ داشته باشیم. به منظور بررسی صحت یا عدم صحت این فرضیه، تحقیقی به مدت 4 سال انجام شد. این تحقیق بر روی كودكان مقطع كودكستان كه فاقد مهارت خواندن بودند، صورت گرفت (لیچ، 1988، بیكر، كوك، بوما، 1986، به نقل از بیكر، 1992). ابتدا تعدادی كلمات به 5 كودك در مقطع كودكستان آموزش داده شد. پس از آنكه كودكان بر كلمات تسلط پیدا كردند، كلمات در مركز دامنة بینایی آنها ارائه شد. پاسخ‌های مغز (پتانسیل مربوط به كلمه یا WRP) در طی ارائه كلمات ثبت شد. این پاسخها را از دو ناحیة گیجگاهی و آهیانه نیمكره‌های راست و چپ ثبت كردند. در طی 4 سال متوالی، این پاسخ‌های مغز را ثبت نمودند.

در سالهای اول و دوم، دامنة ناحیة گیجگاهی نیمكره راست بزرگتر ازناحیة گیجگاهی نیمكره چپ براثر ارائه كلمات مشاهده گردید. ولی سالهای سوم و چهارم، دامنة ناحیة گیجگاهی نیمكره چپ بزرگتر از ناحیه گیجگاهی نیمكره راست بود. این جابه‌جایی در گروه كنترل مشاهده نگردید. به این دلیل به نظر می‌رسد كه این تغییرات ناشی از ارائه كلمات به نیمكره‌های مغزی می‌باشد. از تحلیل عوامل WRP و نمرات آزمونهای متعدد خواندن و هجی كردن، به این نتیجه دست یافتیم كه به نظر می‌رسد در دو سال اول، پردازش خواندن و هجی كردن با فعالیت نیمكره راست، در دو سال آخر با فعالیت نیمكره چپ، ارتباط داشته است. بنابراین، در فرآیند یادگیری خواندن، انتقال از نیمكره راست به نیمكره چپ در اواخر كلاس اول یا اوایل كلاس دوم اتفاق می‌افتد (بیكر، 1992).

شکل 6: شرکت نسبی نیمکره ی مغزی چپ و راست درپردازش متن

الگوهای تعادل یادگیری خواندن (بیكر، 1979، 1983، 1990، رارك، بیكر، فیسك[7] واسترانگ[8]، 1983) اینگونه بوجود آمد. برمبنای این مدل، خواندن مقدماتی توسط نیمكره راست پردازش می‌شود و خواندن پیشرفته توسط نیمكره چپ پردازش می‌گردد. در مرحله‌ای از فرایند یادگیری خواندن، این جابه‌جایی از نیمكره راست به نیمكره چپ صورت می‌گیرد. این مفهوم در جامعة علمی آن زمان، خطرناك به شمار می‌آمد (بیكر، 2002).

به اعتقاد بیكر (2002) شواهد فراوانی در حمایت از این مدل تعادل وجود دارد. نتایج مطالعات الكتروفیزیولوژیكی. فن‌آوری EEG، ERP این مفهوم را روشن می‌سازند. امروزه با گذشت بیش از ده سال از انجام آن تحقیق، شواهد چندانی بر علیه نقش نیمكره‌های راست و چپ در خواندن مقدماتی و پیشرفته (به همان ترتیب ذكر شده) مشاهده نشده است. نتایج بدست آمده از تحقیقات اخیر، غلبه نیمكره راست در خواندن را تأیید می‌كند (دی‌گراف، 1995، به نقل از بیكر، 2002).

برمبنای مدل تعادل خواندن بیكر (2002) برخی كودكان در فرآیند یادگیری خواندن قادر به انتقال از نیمكره راست به نیمكره چپ نمی‌باشند. این دسته از كودكان به صورت آهسته ومنقطع و دقیق می‌خوانند و فاقد سیالی در خواندن می‌باشند. بیكر این دسته از كودكان را به علت تكیه بیش از حد بر ویژگیهای ادراكی متن، به عنوان نارساخوان نوع P نامید. پاره‌ای از كودكان دیگر، در هنگام یادگیری خواندن از همان آغاز نیمكره چپ آنان نقش اساسی دارد. این دسته از كودكان سعی دارند كه از راهبردهای زبانی مربوط به نیمكره چپ سود جویند، لذا از ویژگیهای ادراكی متن چشم‌پوشی می‌كنند، این امر منجر به شیوه خواندن سریع و بی‌دقت می‌شود. بیكر این دسته از كودكان را به عنوان «افراد نارساخوان نوع L» طبقه‌بندی كرد.

لذا، بیكر برمبنای مدل تعادل خواندن به طبقه‌بندی و درمان افراد نارساخوان پرداخت.

12ـ عملكرد نیمكره‌های مغزی از دیدگاه بیكر

به اعتقاد بیكر (1990). نواحی چپ و راست مناطق برونی و درونی مغز، ارتباط نزدیكی با هم دارند. عموماً می‌توان گفت كه نواحی برونی سمت چپ عمدتاً به نیمكره راست مغز ارتباط دارند و نواحی برونی سمت راست عمدتاً به نیمكره چپ مغز ارتباط دارد.

بیكر رابطه تقابلی بین بخش‌های داخلی و  خارجی مغز را توسط به كارگیری نیمه دامنه‌های بینایی، نشان داده است. فرض كنید كه فردی به نقطه‌ای در تصویر زیر به طور مستمر نگاه كند. نیمه دامنه‌های بینایی در سمت راست و چپ این نقطه قرار دارند. علاوه براین، فرض كنید كه كلمه «book » به دامنه بینایی سمت چپ ارائه شود. در این صورت «book» توسط نیمكره راست مغز دریافت می‌شود. به عبارت دیگر، كلمه «book» به نیمكره راست مغز منعكس می‌شود. مخصوصاً به بخش پس سری در نیمكره راست (یا همان كورتكس بینایی). آنچه كه فرد در دامنه بینایی سمت چپ مشاهده می‌كند. عمدتاً سلول‌های عصبی، كورتكس بینایی نیمكره راست را فعال می‌كند. به همین نحو نیز هنگامی كه فرد یك شئ را با دست راست خود لمس می‌كند، كورتكس حسی-جسمانی تحریك می‌شود. (بیكر، 1990)

 

شکل 7: ارتباط متقاطع بین میدان دیداری چپ و نیمکره راست توسط مجرای سفید رنگ و رابطه متقاطع میدان دیداری راست و نیمکره چپ توسط مجرای سیاه رنگ مشخص شده است. (بیکر، 1990)

 

 

[1] – Goldberg and Costa

[2] – Rourke

[3] – Bentin

[4] – Silverberg

[5] – Gaziel

[6] – Obler & Albert

[7] – Fisk

[8] – Strang

 

این تکه ای از پایان نامه رایگان کارشناسی ارشد رشته روانشناسی و علوم تربیتی با عنوان اثرات درمان نوروسایكولوژی در كارآمدی خواندن دانش‌آموزان مبتلا به نارسا خوانی تحولی می باشد برای دیدن بقیه قسمت ها می توانید از قسمت بالای سایت کلمه کلیدی مورد نظر را سرچ کنید

سایت ما حاوی تعداد زیادی پایان نامه رایگان در رشته روانشناسی و علوم تربیتی و مشاوره می باشد می توانید از قسمت دسته بندی که در بالای سایت قرار دارد بقیه پایان نامه ها را هم ببینید و از متن کامل آنها استفاده نمایید

برای دانلود متن کامل پایان نامه های کارشتاسی ارشد روانشناسی و علوم تربیتی  می توانید لینک های زیر را هم ببینید :

قسمت اول لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  176 پایان نامه

قسمت دوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  163 پایان نامه

قسمت سوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  208 پایان نامه

قسمت چهارم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  214 پایان نامه

قسمت پنجم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  222 پایان نامه

دانلود پایان نامه رشته روانشناسی مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد همه گرایش ها : علوم تربیتی مشاوره

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *