راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM)- اختلالات روانی و مکانیزمهای دفاعی در دانشجویان-دانلود رایگان


دانلود پایان نامه

4- راهنمای تشخیص و طبقه بندی

راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM)

DSM، نظام چندمحوری است، به این معنی كه هر فرد مبتلا به اختلال روانی را می توان براساس پنج محور كاركردی مختلف كه هركدام نماینده ی جوانب گوناگونی از زندگی شخص اند، بررسی كرد. همانطور كه پیشتر گفته شد محورهای یك و دو نماینده ی نشانگان بالینی اند. محور سوم عوارض پزشكی عمومی را پوشش می دهد كه ممكن است رفتار فرد را تحت تاثیر قرار دهند. محور چهارم مشكلات روان شناختی و محیطی مانند رویدادهای ناخوشایند زندگی را پوشش می دهد. محور پنجم، ارزیابی عمومی از كاركرد روانی، اجتماعی و شغلی فرد است. در اینجا به ترتیب برهریك از این موارد نظر می افكنیم، اما توجه داشته باشید كه فقط سه مورد اول برای تشخیص اجباری است. هرچند با درنظر گرفتن همه ی محورها در جریان ارزیابی بالینی احتمال خطا كمتر خواهد شد.آشكار است كه نمی توان همیشه ارتباط نزدیكی بین كاركرد عمومی (محور پنجم) و       نشانه های بیماری برقرار ساخت. برای نمونه، اضطراب بسته به طبیعت شغل فرد ممكن است به كارآمدی شغلی شخص آسیب برساند یا نرساند.

محورهای اول و دوم گروه های عمده عوارض بالینی را دربر می گیرند. فهرستی از این موارد را می توان به ترتیب در جدول های 2-1 و 2-2 مشاهده كرد. محور اول نشانگان حاد و محور دوم شرایط مزمن تر را زیر پوشش قرار می دهد كه می توانند علت صالی نشانگان محور اول باشند یا جداگانه بروز یابند. این امكان وجود دارد كه فرد از هر دو محور بصورت همزمان اختلالی را داشته باشد. برای مثال اختلالات خوردن و عقب ماندگی ذهنی می توانند جداگانه یا با هم بروز یابند. محور دوم به دو مقوله تقسیم می شود: اختلالات شخصیتی[1] و عقب ماندگی ذهنی [2] . هر دو مشكلات مزمنی اند كه ممكن است علت اصلی نشانگان محور اول باشند. اختلالات شخصیتی، شیوه های درازمدت، انعطاف ناپذیر و كژسازگارانه ای از رفتارند كه موجب ایجاد تنیدگی و آسیب رسیدن به كنش وری فرد می شوند. انواع اختلالات شخصیت شناسایی شده در جدول 2-2 فهرست شده اند.

عقب ماندگی ذهنی با كاركرد هوشی كمتر از حد متوسط تا 18 سالگی و نقایص مرتبط با آن در كنش وری ها مرتبط است. عقب ماندگی به چهار دسته تقسیم می شود؛ شایع ترین نوع آن عقب ماندگی خفیف [3] است كه بطور معمول پیامد فقدان تحریك در دوران اولیه زندگی یا نامناسب بودن روابط كودك كه در آن دوران است. عقب ماندگی های متوسط [4]، شدید [5] و عمیق [6] بطور كلی ریشه زیست شناختی دارند. این                 عقب ماندگی ها شامل نشانگان داون [7] (كه پیامد نابهنجاری كروموزومی است)، نشانگان الكل جنینی [8] (كه پیامد مصرف الكل توسط مادر است)، كرتینیسم [9] (كه پیامد كژكاری غدد درون ریز است) و اختلالاتی ناشی از آسیب مغزی یا بیماری در كودكی اند.

DSM جزئیاتی در مورد شیوع و ملاك های تشخیصی هریك از نشانگان یا شرایط شناسایی شده روی محورهای پیش گفته را ارائه می دهد. همچنین برای بعضی از آنها، اطلاعاتی در مورد تفاوت های فرهنگی موجود، ریشه شناسی و درمان ارائه می كند. در بخش بعد نگاهی دقیق به برخی از مقوله های دو محور اول     می افكنیم.

هدف محور سوم این است كه توجه متخصص بالینی را بسمت پیامدهای رفتاری احتمالی بعضی از عوارض جسمی جلب كند. یك اختلال به ظاهر روانی ممكن است علتی پزشكی داشته باشد و به درمان جسمانی بهتر پاسخ گوید. برای مثال نقایص هورمونی می تواند موجب عقب ماندگی ذهنی شود. مشكلات مرتبط با دوران بارداری یا تغییرات هورمونی می تواند به اضطراب یا اختلال افسردگی منجر شود. در چنین مواردی، درمان فیزیكی می تواند بسیار مناسب تر باشد تا درمان های دیگر.

جدول 2-1 DSM IV– نشانگان بالینی محور اول

اسكیزوفرنی و سایر اختلالات روان پریشی [10] (با نشانه هایی مانند اختلال در فكر، هیجان، ادراك، عدم تماس با واقعیت، هذیان و توهم)

اختلالات خلقی [11] (افسردگی عمده [12]، اختلال شیدایی [13] و دو قطبی [14])

اختلالات اضطرابی (ترس های افراطی، هراس ها [15]، اختلال وسواس بی اختیاری، حمله های وحشت زدگی، اختلال تنیدگی پس ضربه ای [16] ، اختلال اضطراب فراگیر [17])

اختلالات افتراقی [18] (تغییراتی در هشیاری بهنجار مانند یادزدودگی [19]، و اختلال شخصیت چندگانه [20])

اختلالات سوء مصرف مواد روان گردان (مشكلات مربوط به مصرف الكل، نیكوتین و سایر داروهای روان گردان [21])

اختلالات خوردن (نگرانی افراطی در مورد وزن بدن و ناتوانی در مدیریت وضع خورد و خوراك، برای مثال در گرسنگی دادن به خویشتن [22] (بی اشتهایی عصبی) و افراط در خوردن و بالا آوردن هرآنچه خورده شده (پرخوری)).

اختلالات جسمی شكل [23] (نگرانی افراطی در مورد سلامت و بروز بیماری هایی مانند فلج كه هیچ علت جسمانی برای آن    نمی توان یافت.)

اختلالات ساختگی [24] (ادعای بیماری بودن كه منجر به مددجویی افراطی می شود، برای مثال در نشانگان مونچاوزن [25])

اختلالات جنسی و هویت جنسی (مشكلات هویتی مانند نارضایتی از جنسیت و مشكلات انگیختگی مانند ناتوانی جنسی در مرد، یادگار پرستی (فتیشیسم و تماشاگری جنسی[26])

اختلالات خواب (بی خوابی [27]، حمله خواب [28]، خوابگردی [29])

روان آشفتگی [30]، زوال عقل [31]، سایر اختلالات شناختی (ناشی از پیرشدن، مسمومیت و بیماری مغزی، مانند بیماری آلزایمر)

اختلالات ناباوگی [32] ، كودكی و نوجوانی (در خودماندگی (اوتیسم)[33]) اختلال فزون كاری- كاستی توجه با ADHD و اختلالات یادگیری)

اختلالات كنترل تكانه [34] (جنون آتش افروزی [35]، قمار بازی و جنون دزدی [36])

اختلالات سازگاری [37] (اضطراب و افسردگی افراطی ناشی از فشارهای زندگی مانند داغدیدگی)

اختلال شخصیت جامعه ستیز [38] (بی تفاوتی در برابر احساسات دیگران، رفتار خلاف قانون، فقدان كنترل برخورد و                 بی مسئولیتی)

شخصیت وسواسی [39] (پایبندی افراطی به قوانین و جزئیات، كوشش برای كمال رسیدن، فقدان پاسخ های هیجانی)

شخصیت پارانوئید (خودبزرگ ببین، مشكوك به دیگران، حساس به انتقادهای دیگران)

شخصیت اسكیزوئید (منزوی، در خود فرورفته، مهارت اجتماعی ضعیف، ابراز هیجانی بسیار محدود)

شخصیت نمایشی [40] (اجتماعی، اما خودمحور، عدم صداقت، سطحی، بانمایشگرهای هیجانی بسیار)

شخصیت خودشیفته [41] (خودبزرگ بین، توجه طلب، خودنما، خیالبافی در مورد موفقیت و قدرت)

شخصیت وابسته [42] (فقدان اعتماد به نفس، ناتوانی در فائق آمدن بر مشكلات روزمره، ناتوانی در مسئولیت پذیری)

 

شرایط ذكر شده روی محور سوم عبارتند از بیماری های عفونی وانگلی، اختلال در غدد درون ریز، اختلال در تغذیه، اختلال در سوخت و ساز و اختلالات سیستم ایمنی؛ اختلال در خون و گردش آن، سیستم تنفسی، گوارشی، عصبی، ادراری و تناسلی، پوستی و ماهیچه ای- استخوانی؛ مشكلات دوره ی بارداری و قبل از زایمان [43] مصدومیت و مسمومیت.

محور چهارم اجباری نیست؛ بدین معنی كه ضروری نیست متخصص بالینی از این محور به عنوان بخشی از فرایند تشخیص تشخیص بهره گیرد، اما بهره گیری از آن سودمند است. زیرا توجه را به سایر جوانب كاركردی كه ممكن است به بروز مشكلات فرد كمك كرده باشد یا می تواند پیامدم شكلات رفتاریشان باشد، جلب      می كند. دانستن این مسائل چه بسا گاه در مسیر درمان به درمانگر كمك می كند. تاكید بر رویكرد جامع و كل نگر در درمان است؛ رویكردی كه دیدگاه انسان گرایانه بر آن صحه می گذارد كه در فصل اول بدان اشاره شد. بطور كلی، متخصصان بالینی تشویق می شوند تا فقط به مشكلاتی بپردازند كه در طول سال گذشته سر     برآورده اند، این درحالی است كه مواردی مانند اختلال تنیدگی پس ضربه ای، نیازمند توجه و نگرش طولانی تری است. موضوع هایی كه برای ملاحظه در محور چهارم DSM مطرح شده اند، به همراه مثال هایی در جدو 2-3 ارائه شده اند.


 

جدول 2-3 محور چهارم DSM IV: مشكلات روانشناختی و محیطی

نوع مشكل مثال ها
گروه حمایتی اولیه[44] مرگ یا عدم سلامتی اعضای خانواده، رقابت همشیره ها، سوء استفاده جنسی یا فیزیكی، طلاق، ازدواج مجدد، یا جدایی
محیط اجتماعی نبودحمایت اجتماعی، ازدست دادن دوستی ها، تبعیض، بازنشستگی یا تغییرات دیگر
آموزشی بی سوادی، مشكلات تحصیلی، درگیری در مدرسه
شغلی استرس در محیط كار، ناخشنودی یا ناهماهنگی با محیط كار، بیكاری با یا تهدید از دست دادن شغل
مسكن بی خانمانی، مسكن نامناسب، درگیری با همسایه ها
اقتصادی فقر، كمبود امكانات رفاهی
مراقبت بهداشتی نامناسب بودن خدمات یا نبود بیمه، نبود امكانات جابجایی در سطح شهر
قانونی بازداشت یا زندانی بودن، قربانی جنایت بودن یا دادخواهی كردن

 

محور پنجم عبارت است از ارزیابی عمومی كاركرد روان شناختی، اجتماعی و شغلی (مقیاس GAF) [45] این محور مقیاسی 100 درجه ای از كنش وری به نحو احسن، تا ناتوانی در كنش وری را برای همه ی حوزه های یادشده فراهم می سازد. این محور نواقص محیطی و فیزیكی را شامل نمی شود. خلاصه ای از درجه بندی های این محور در جدول 2-4 نشان داده شده است. برای ارزیابی كاركرد اجتماعی و شغلی (SOFAS) [46] و كاركرد ارتباطی (GARF) [47] نیز مقیاس های منفرد وجود دارد. ملاك های قانونی و نیز بسیاری از ملاك های تشخیصی DSM ممكن است نیازمند ارزیابی این حوزه ها باشند. در عین حال كه برخی از افراد دچار مشكلات شدید می توانند كنش وری مطلوبی داشته باشند، گروهی دیگر با مشكلات كم و بیش ملایم تر چه بسا بطور كامل ناتوان باشند.

 

جدول 2-4 مقیاس ارزیابی عمومی كنش وری DSM IV

شرح چگونگی كنش وری نوار ارزیابی
توانایی انجام گستره ی وسیعی از فعالیت ها 91-100
در كلیه ی حوزه ها خوب، به طور كلی راضی از زندگی، حداقل نشانه های اختلال، فقط مشكلات روزمره 81-90
نشانه های موقتی در پاسخ به استرس، فقط اختلال جزئی در كنش وری 71-80
نشانه های خفیف (مثل بی خوابی) یا دشواری هایی در كنش وری، اما قادر به حفظ روابط شخصی 61-70
نشانه های متوسط (برای مثال حملات وحشت زدگی) یا دشواری در كنش وری (برای مثال اختلاف با دیگران) 51-60
نشانه های جدی اختلالات (مثل خودكشی، ناتوانی در حفظ شغل) 41-50
اختلال عمده در چندین موزه یا اختلال در روابط 31-40
اختلال جدی در تعامل برقرار كردن با دیگران یا وجود هذیان یا ناتوانی در كنش وری در بیشتر حوزه ها (برای مثال فاقد كار، خانه یا دوست) 21-30
خطر صدمه زدن به خود و دیگران، قصور گاه و بی گاه در رعایت بهداشت شخصی، اختلال شدیدی در تعامل با دیگران (برای مثال قادر به صحبت نبودن) 11-20
خطر صدمه ی شدید به خود و دیگران (خودكشی یا خشونت) یا عدم رعایت بهداشت شخصی بطور كلی 1-10

 

پس از بهره گیری از تمام مقیاس ها برای ارزیابی فرد، متخصص بالینی ممكن است به تشخیص زیر دست یابد:

محور اول: اختلال اضطراب فراگیر

محور دوم: اختلال شخصیت وابسته

محور سوم: HIV مثبت

محور چهارم: مشكل مرتبط با شغل (از دست دادن شغل)

محور پنجم: 35 = ارزیابی عمومی كنش وری.

این مورد كم و بیش ساده ای است، بسیاری از افراد، بیشتر از یك مشكل قابل شناسایی دارند. برای مثال، ممكن است یك اختلال جسمانی شكل و یك اختلال اضطراب باهم وجود داشته باشد.

[1] . personality disorder

[2] . mental retardation

[3] . mild retardation

[4] . moderate

[5] . severe

[6] . profound

[7] . Down’s syndrome

[8] . foetal alcohol syndrome

[9] . crentinism

[10] . psychotic disorder

[11] . mood disorder

[12] . major depression

[13] . mania

[14] . bipolar

[15] . phobia

[16] . PSTD

[17] . generalized anxiety

[18] . dissociative drugds

[19] . amnesia

[20] . multiple personality disorder

[21] . psychoactive drugds

[22] . self starvation

[23] . somatoform

[24] . factitious

[25] . Munchavesen’s syndrom

[26] . voyeurism

[27] . insomnia

[28] . narcolepsy

[29] . sleepwalking

[30] . delirium

[31] . dementia

[32] . infancy

[33] .autism

[34] . impulse control disorder

[35] . pyromania

[36] . kleptomania

[37] . adjustment disorder

[38] . antisocial

[39] . obsession

[40] . histrionic

[41] . narcissistic

[42] . dependent

[43] . prenatal

[44] . primary support group

[45] . Global assessment of functioning

[46] . Social and Occupational functioning assessment scale

[47] . Global assessment of relational functioning

این تکه ای از پایان نامه رایگان رشته روانشناسی و علوم تربیتی با موضوع :

بررسی رابطه بین اختلالات روانی و مکانیزمهای دفاعی در دانشجویان 150صفحه

می باشد برای دیدن بقیه قسمت ها می توانید از قسمت بالای سایت کلمه کلیدی مورد نظر را سرچ کنید

سایت ما حاوی تعداد زیادی پایان نامه رایگان در رشته روانشناسی و علوم تربیتی و مشاوره (هم در مقطع کارشناسی و هم در مقطع کارشناسی ارشد)می باشد

می توانید از قسمت دسته بندی که در بالای سایت قرار دارد بقیه پایان نامه ها را هم ببینید و از متن کامل آنها استفاده نمایید البته ممکن است بعضی از متون موقع انتقال از فایل ورد به هم بریزد یا عکس ها درج نشود برای دانلود پایان نامه ها با فرمت ورد به همراه تمام پیوست ها به لینک زیر مراجعه کنید:

در سایت مرجع دانلود پایان نامه می توانید صدها پایان نامه رافقط با داشتن یک پسورد  دانلود کنید و به متن کامل آنها دسترسی بدون محدودیت داشته باشید. برای جزییات بیشتر اینجا کلیک کنید 

سایت فوق (payanname.net) قوی ترین سایت در زمینه دانلود پایان نامه است 

کافیست عبارت

دانلود پایان نامه

را در گوگل سرچ کنید

خواهید دید که گوگل این سایت را به عنوان اولین گزینه معرفی می کند 

برای دانلود متن کامل پایان نامه های جدید کارشناسی ارشد روانشناسی و علوم تربیتی  می توانید لینک های زیر را هم ببینید :

قسمت دوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  163 پایان نامه

قسمت سوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  208 پایان نامه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *